Το iOS είναι εξ ολοκλήρου σχεδιασµένο για να δείχνει όµορφο και να λειτουργεί εξαιρετικά, κάνοντας ακόµη και τις πιο απλές εργασίες συναρπαστικές. Για να µπορέσει όµως κάθε άνθρωπος να απολαµβάνει ανεµπόδιστα και χωρίς περιορισµούς όλα όσα έχει να προσφέρει το iPhone, το iPad και το iPod touch, η Apple έχει ενσωµατώσει στο iOS και µία µεγάλη ποικιλία υποστηρικτικών λειτουργιών. Προηγµένες τεχνολογίες όπως το VoiceOver και το AssistiveTouch, αλλά και χρήσιµα βοηθήµατα όπως η αντιστροφή χρωµάτων, η κλίµακα του γκρι, η λάµψη σε ειδοποιήσεις και το έντονο κείµενο, θα σου επιτρέψουν να χειριστείς πολύ εύκολα τη συσκευή σου ακόµη και αν έχεις προβλήµατα όρασης ή ακοής ή αν αντιµετωπίζεις κινητικές ή µαθησιακές δυσκολίες.

Εύκολη προσβασιµότητα… από την πρώτη στιγµή!

Την πρώτη φορά που θα ενεργοποιήσεις το iPhone, το iPad ή το iPod touch θα χρειαστεί να διαµορφώσεις τη συσκευή σου ώστε να µπορείς να αξιοποιήσεις όλες τις λειτουργίες της. Όπως είναι λογικό, προτού ολοκληρωθεί αυτή η διαδικασία δεν θα µπορείς να έχεις πρόσβαση στις ρυθµίσεις στις οποίες περιλαµβάνονται και εκείνες που αφορούν στην προσβασιµότητά της. Αυτό όµως δεν θα πρέπει να σε εµποδίζει αν αντιµετωπίζεις προβλήµατα όρασης: Πάτησε γρήγορα το κουµπί αφετηρίας (home button) τρεις φορές για την ενεργοποίηση του VoiceOver, το οποίο θα σου επιτρέψει να ακούς µία περιγραφή όσων παρουσιάζονται στην οθόνη. Μπορείς επίσης να αγγίξεις ταυτόχρονα µε τρία δάχτυλα, δύο φορές την οθόνη, ώστε να ενεργοποιηθεί το Ζουµ (χωρίς να ανασηκώσεις τα δάχτυλά σου τη δεύτερη φορά µετακίνησέ τα προς τα πάνω ή προς τα κάτω για µεγέθυνση και σµίκρυνση αντίστοιχα). Με αυτόν τον τρόπο θα µπορέσεις να ολοκληρώσεις εύκολα την αρχική διαµόρφωση της συσκευής σου, ώστε να απολαύσεις στη συνέχεια όλες τις δυνατότητές της.

Καθοδήγηση µε φωνή

Αν δυσκολεύεσαι να διακρίνεις όσα εµφανίζονται στην οθόνη της συσκευής σου δεν έχεις παρά να ενεργοποιήσεις το VoiceOver, έναν προηγµένο αναγνώστη φωνής (screen reader), τον οποίο µπορείς να χειριστείς µε απλές χειρονοµίες των δαχτύλων σου. Άγγιξε οποιοδήποτε σηµείο της οθόνης ή σύρε το δάχτυλό σου σε αυτήν, ώστε να ακούσεις την περιγραφή των στοιχείων που βρίσκονται εκεί - από την ένδειξη του «µετρητή» της µπαταρίας έως και το όνοµα της τρέχουσας εφαρµογής. Άγγιξε ένα κουµπί για να ακούσεις την περιγραφή του. Άγγιξέ το γρήγορα δύο φορές, ώστε να το «ενεργοποιήσεις». Κι αν το απόρρητο είναι σηµαντικό για εσένα, δεν έχεις παρά να ενεργοποιήσεις ανά πάσα στιγµή την «κουρτίνα οθόνης» η οποία και θα αναλάβει να τη µαυρίσει ώστε να µην µπορεί να βλέπει κανείς ό,τι και αν κάνεις. Αν επιχειρήσεις να στείλεις ένα email ή να «κρατήσεις» µία σηµείωση, το VoiceOver θα αναλάβει να εκφωνήσει κάθε γράµµα που αγγίζεις στο πληκτρολόγιο, αλλά και κάθε ολοκληρωµένη λέξη που συντάσσεις. Το VoiceOver όµως κάνει και πολλά άλλα: Ενσωµατώνει ένα εικονικό πληκτρολόγιο Μπράιγ, που θα σε βοηθήσει κατά την εισαγωγή κειµένου. Διαθέτει έναν ρότορα τον οποίο µπορείς να περιστρέψεις µε τα δάχτυλά σου ώστε να ρυθµίσεις αν επιθυµείς να εκφωνούνται, για παράδειγµα, οι λέξεις ή και τα µεµονωµένα γράµµατα που περιέχονται σε κάθε κείµενο, ώστε να µπορείς πολύ εύκολα να το επεξεργαστείς ή να το διορθώσεις.

Άκουσε τα email, τα µηνύµατα και τα βιβλία σου!

Ακόµη και χωρίς την χρήση του VoiceOver όµως, το iOS µπορεί να διαβάσει κάθε κείµενο που εµφανίζεται στην οθόνη της συσκευής σου. Έτσι, θα µπορέσεις να ακούς τα email και τα µηνύµατα που θα λαµβάνεις, τα άρθρα που περιέχονται σε κάθε web site ή ακόµη και το κείµενο των αγαπηµένων σου βιβλίων! Ενεργοποίησε την «Εκφώνηση οθόνης» που θα βρεις στις ρυθµίσεις προσβασιµότητας και όποτε θέλεις να ακούσεις το κείµενο που εµφανίζεται στην οθόνη, άγγιξε µε δύο δάχτυλα το άνω µέρος της και µετακίνησέ τα προς τα κάτω. Αυτό ήταν! Με τη βοήθεια µάλιστα ενός ειδικού εργαλείου που θα εµφανιστεί στην οθόνη µπορείς να αλλάξεις την ταχύτητα µε την οποία γίνεται η ανάγνωση του κειµένου, να τη διακόψεις προσωρινά ή να την επαναλάβεις. Αν αντί για όλο το κείµενο που εµφανίζεται στην οθόνη προτιµάς την εκφώνηση µόνο µέρους του, δεν έχεις παρά να επιλέξεις την «Εκφώνηση επιλογής», ώστε κάθε φορά που επιλέγεις ένα τµήµα κειµένου µε το συνήθη τρόπο να εµφανίζεται και η επιλογή για την εκφώνηση του.

Πες ό,τι θέλεις να γράψεις!

Υπάρχουν πολλοί τρόποι για να εισάγεις κείµενο στο iPad, το iPhone και το iPod touch. Αν για οποιονδήποτε λόγο δεν σε «βολεύει» το ενσωµατωµένο εικονικό πληκτρολόγιο ή κάποιο από τα πολλά εναλλακτικά που θα βρεις πλέον στο App Store δεν έχεις παρά να συνδέσεις ένα ασύρµατο πληκτρολόγιο Bluetooth. Υπάρχει όµως και µία εναλλακτική λύση: Να χρησιµοποιήσεις τη φωνή σου! Αρκεί να ενεργοποιήσεις την Υπαγόρευση από τις ρυθµίσεις των Πληκτρολογίων και στη συνέχεια, κάθε φορά που είναι εφικτή η εισαγωγή κειµένου, δεν έχεις παρά να πιέσεις το κουµπί µε το µικρόφωνο που εµφανίζεται αριστερά από το κενό διάστηµα στο (ελληνικό) πληκτρολόγιο οθόνης. Ξεκίνησε να µιλάς στα Ελληνικά, αργά και καθαρά, και το iOS θα µετατρέψει αυτόµατα τις λέξεις που θα εκφωνήσεις σε γραπτό κείµενο! 

Δες κάθε λεπτοµέρεια!

Το Ζουµ είναι ένας ενσωµατωµένος µεγεθυντικός φακός που µπορείς να χρησιµοποιήσεις οπουδήποτε στο iOS: Από το Mail και το Safari, µέχρι και στις οθόνες αναµονής και κλειδώµατος. Λειτουργεί επίσης περίφηµα και µε όλες τις εφαρµογές που θα βρεις στο App Store, ώστε να µπορείς να «εξερευνήσεις» κάθε τους λεπτοµέρεια. Το ζουµ µπορεί να εφαρµοστεί σε όλο το µήκος και πλάτος της οθόνης ή µόνο σε ένα µικρό τµήµα της, µπορεί να µεγεθύνει οτιδήποτε εµφανίζεται από 100% έως 1.500%, ενώ ταυτόχρονα επιτρέπει και την εφαρµογή διαφόρων φίλτρων για να σε διευκολύνει να δεις τα πάντα ακόµη πιο καθαρά. Και φυσικά, το Ζουµ µπορεί να λειτουργήσει ταυτόχρονα µε το VoiceOver, ώστε να βλέπεις, αλλά και να «ακούς», όλα όσα συµβαίνουν στην οθόνη της συσκευής σου.

Καθαρό, µεγάλο κείµενο

Αν τα «γράµµατα» σου φαίνονται µικρά µε αποτέλεσµα να µην µπορείς να διαβάσεις εύκολα όσα απεικονίζονται στην οθόνη της συσκευής σου, τότε δεν έχεις παρά να ενεργοποιήσεις το «Μεγαλύτερο κείµενο» από τις ρυθµίσεις προσβασιµότητας και να χρησιµοποιήσεις τον προσαρµογέα που βρίσκεται ακριβώς από κάτω για να αυξήσεις το µέγεθος των γραµµατοσειρών. Αυτόµατα, όλα τα κείµενα που εµφανίζονται σχεδόν σε όλες τις προεγκατεστηµένες εφαρµογές του iOS, όπως το Ηµερολόγιο, οι Επαφές, το Mail, τα Μηνύµατα, η Μουσική, τις Σηµειώσεις κ.ά., καθώς επίσης και σε πολλές εφαρµογές που θα βρεις στο App Store, θα εµφανίζονται σε µεγαλύτερο µέγεθος. Μπορείς επίσης προαιρετικά να επιλέξεις το κείµενο να εµφανίζεται πάντοτε «έντονο» ώστε να είναι ακόµη πιο ευκολοδιάβαστο. 

Άγγιγµα βοήθειας

Το iOS µπορείς εύκολα να το χειριστείς µε τη βοήθεια διαφόρων χειρονοµιών. Και µε το AssistiveTouch, µπορείς να προσαρµόσεις το multi-touch περιβάλλον εργασίας του στις δικές σου µοναδικές ανάγκες. Αν λοιπόν δυσκολεύεσαι να χρησιµοποιήσεις τα δάχτυλά σου για να κάνεις κάποια χειρονοµία, όπως για παράδειγµα το pinch, δεν έχεις παρά να την αντικαταστήσεις µε ένα απλό άγγιγµα της οθόνης. Ακριβώς το ίδιο µπορείς να κάνεις και στην περίπτωση που δυσκολεύεσαι να πιέσεις το κουµπί αφετηρίας. Και πιο σύνθετες ενέργειες όµως, όπως η περιστροφή της οθόνης, αλλά και το ταρακούνηµα της συσκευής µπορούν να γίνουν πολύ εύκολα ακόµη και στην περίπτωση που η συσκευή σου βρίσκεται µόνιµα εγκατεστηµένη σε µία σταθερή βάση µε αποτέλεσµα να είναι αδύνατη η µετακίνησή της. Το εικονικό χειριστήριο του AssistiveTouch διευκολύνει επίσης την χρήση του Siri, την πρόσβαση στα κέντρα ελέγχου και γνωστοποιήσεων, την προσαρµογή της έντασης ήχου του iPad, αλλά και την καταγραφή στιγµιοτύπων οθόνης (screenshots). Στο AssistiveTouch τέλος µπορείς να προσθέσεις και τις δικές σου χειρονοµίες, ώστε να αντικαταστήσεις οποιαδήποτε χειρονοµία, όπως π.χ. το παρατεταµένο άγγιγµα ή την περιστροφή, µε ένα και µόνο άγγιγµα του δαχτύλου.

Πρόσβαση µε καθοδήγηση

Με την Πρόσβαση µε Καθοδήγηση, ένας γονέας, δάσκαλος ή θεραπευτής, µπορεί να περιορίσει την χρήση της συσκευής -είτε για συγκεκριµένο χρονικό διάστηµα, είτε µέχρι την εισαγωγή ενός ειδικού κωδικού- ώστε να µην είναι δυνατή η χρήση οποιασδήποτε άλλης εκτός από µίας επιλεγµένης εφαρµογής. Είναι επίσης εφικτή η απενεργοποίηση περιοχών της οθόνης που δεν σχετίζονται µε την εφαρµογή, καθώς επίσης και η απενεργοποίηση των κουµπιών. Με αυτόν τον τρόπο, άτοµα που αντιµετωπίζουν µαθησιακές δυσκολίες θα µπορέσουν να ωφεληθούν από την χρήση της συσκευής χωρίς να αποσπάται η προσοχή τους από αυτήν

Στο App Store θα βρεις εκατοντάδες εφαρµογές που θα καλύψουν κάθε ανάγκη σου. Χρησιµοποίησε την κάµερα της συσκευής σου για να εξερευνήσεις τον κόσµο που βρίσκεται γύρω σου, µάθε να επικοινωνείς µε τη νοηµατική γλώσσα ή χρησιµοποίησε ειδικές εφαρµογές για να βελτιώσεις τις ικανότητές σου σε οτιδήποτε!

Δυνατότητες προσβασιμότητας υπάρχουν και για το Mac σου. Μάθε περισσότερα εδώ.